Đại hội IX Liên hiệp các Hội KHKT Việt Nam: Phát huy sức mạnh hơn 2,2 triệu trí thức trong giai đoạn phát triển mới

(Chinhphu.vn) - Với chủ đề “Đoàn kết - Sáng tạo - Đột phá - Phát triển”, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam nhiệm kỳ 2026-2031 sẽ tập trung xác định những nhiệm vụ trọng tâm, đổi mới mạnh mẽ phương thức hoạt động, phát huy vai trò của đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ trong giai đoạn phát triển mới.

PGS.TS Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam thông tin về Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam nhiệm kỳ 2026-2031 - Ảnh: chinhphu.vn/Thu Giang

Đại hội IX Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) sẽ diễn ra trong hai ngày 27 và 28/8/2026 tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Hà Nội, với sự tham dự của 489 đại biểu chính thức, đại diện cho đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ và các tổ chức thành viên trong hệ thống.

Trong số này, có 233 đại biểu có học vị tiến sĩ, tiến sĩ khoa học, chiếm 47,65%; 94 đại biểu có học hàm Giáo sư, Phó Giáo sư, chiếm 19,22% và 90 đại biểu nữ, chiếm 18,4%. Đại biểu cao tuổi nhất 88 tuổi (GS.TS Nguyễn Lân Dũng) và đại biểu trẻ tuổi nhất 34 tuổi (Viện Nghiên cứu Phát triển Y dược Việt, chức vụ Bí thư kiêm Chủ tịch Hội đồng quản lý).

Đại hội IX được xác định là dấu mốc quan trọng, nhằm tổng kết, đánh giá kết quả nhiệm kỳ VIII, đồng thời xác định phương hướng, mục tiêu và nhiệm vụ nhiệm kỳ 2026-2031; tiếp tục khẳng định vai trò nòng cốt của Liên hiệp Hội Việt Nam trong tập hợp, đoàn kết và phát huy sức sáng tạo của đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.

Theo PGS.TS Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam, Đại hội diễn ra trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, khi khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là những động lực quan trọng hàng đầu cho tăng trưởng.

Với vai trò tập hợp hơn 2,2 triệu trí thức KH&CN cả nước, Đại hội lần này đánh dấu bước chuyển mình mang tính bước ngoặt của Liên hiệp Hội Việt Nam sang mô hình tổ chức hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ ở Trung ương.

Đến thời điểm này, công tác chuẩn bị cho Đại hội IX đã hoàn thành toàn diện, chu đáo, nghiêm túc và đúng quy định.

Một trong những trọng tâm nhiệm kỳ 2026-2031 là đổi mới hoạt động tham mưu, tư vấn, phản biện và giám định xã hội. Liên hiệp Hội Việt Nam định hướng chuyển từ cách tiếp cận “bị động” sang chủ động phát hiện vấn đề, ứng dụng dữ liệu lớn và các mô hình thực chứng để cung cấp luận cứ khoa học cho quá trình hoạch định chính sách.

Cùng với đó, Liên hiệp Hội Việt Nam sẽ tổ chức các diễn đàn đối thoại chính sách trực tiếp với lãnh đạo Đảng, Quốc hội; hoàn thiện cơ chế tài chính, đặt hàng nhiệm vụ, đa dạng hóa nguồn lực và tăng cường kết nối chuyên gia giữa Trung ương và địa phương.

Đây là hướng đi được đặt trên nền tảng kết quả của nhiệm kỳ VIII. Trong giai đoạn 2020-2026, Liên hiệp Hội Việt Nam và các tổ chức thành viên đã tích cực tham gia góp ý xây dựng cơ chế, chính sách, pháp luật; đóng góp ý kiến đối với nhiều dự thảo văn kiện, dự án luật, chương trình, đề án, dự án đầu tư có tác động lớn đến kinh tế - xã hội.

Xây dựng hệ sinh thái VUSTA Digital, thu hút nguồn lực trí thức toàn cầu

Chuyển đổi số toàn diện là một trong những điểm nhấn của nhiệm kỳ mới. Liên hiệp Hội Việt Nam định hướng xây dựng hệ sinh thái “VUSTA Digital”, gồm nền tảng định danh VUSTA ID, kho tri thức số Knowledge Hub ứng dụng AI, nền tảng tư vấn E-Consultancy và văn phòng điện tử e-Office kết nối liên thông.

Mục tiêu là nâng cao hiệu quả nghiên cứu khoa học, ứng dụng tiến bộ công nghệ, đồng thời tăng cường liên kết giữa các tổ chức khoa học và công nghệ với doanh nghiệp, bộ, ngành và đối tác quốc tế.

Hoạt động phổ biến kiến thức cũng sẽ được đổi mới theo hướng ứng dụng mạnh chuyển đổi số, phát triển podcast, video ngắn và AI, hướng tới “bình dân học vụ số”, góp phần nâng cao dân trí số và đưa tri thức khoa học, công nghệ đến gần hơn với người dân.

Một nhiệm vụ quan trọng khác là tăng cường hợp tác quốc tế và thu hút trí thức toàn cầu. Liên hiệp Hội Việt Nam dự kiến xây dựng mạng lưới “VUSTA Global”, tạo hệ sinh thái kết nối và đặt hàng trực tiếp các nhóm nghiên cứu bao gồm người Việt Nam ở nước ngoài tham gia giải quyết những bài toán công nghệ mũi nhọn như AI, bán dẫn, không bị giới hạn bởi khoảng cách địa lý.

Cùng với đó, tổ chức đặt mục tiêu trẻ hóa đội ngũ, trong đó bảo đảm tỉ lệ trí thức trẻ dưới 40 tuổi tham gia cấp lãnh đạo các cấp hội đạt tối thiểu 30%; đồng thời đa dạng hóa các hình thức thu hút trí thức kiều bào và trí thức doanh nhân.

Trải qua hơn 40 năm xây dựng và phát triển, Liên hiệp Hội Việt Nam hiện có 34 Liên hiệp Hội tỉnh, thành phố, 92 hội ngành toàn quốc và 575 tổ chức khoa học và công nghệ. Hệ thống đã trở thành cầu nối giữa đội ngũ trí thức với Đảng, Nhà nước và Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, đồng thời phát huy vai trò trong tư vấn, phản biện, phổ biến kiến thức, nghiên cứu khoa học, ứng dụng công nghệ và phát triển cộng đồng.

Theo Baochinhphu.vn

GT: NTP