Nghiên cứu → Đa chiều

Đại hội XIII của Đảng với khoa học, công nghệ


 

 

 

Quán triệt và thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng 
        
ĐẠI HỘI XIII CỦA ĐẢNG VỚI KHOA HỌC, CÔNG NGHỆ
 
 
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng (Từ ngày 25-01-2021 đến 01-02-2021) đã thông qua những Văn kiện quan trọng mang tầm định hướng, chiến lược, vạch ra đường lối, nhiệm vụ cách mạng Việt Nam trong giai đoạn mới trên tất cả các lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã hội, trong đó có vấn đề khoa học và công nghệ.
 
 
Nghị quyết Đại hội XIII đã thẳng thắn thừa nhận: “…Khoa học và công nghệ chưa trở thành động lực then chốt thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội”. (1)
Để khoa học và công nghệ thực sự trở thành động lực thúc đẩy quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa và sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước, Đại hội XIII đã xác định, trong 5 năm tới (2021 – 2026): “Thúc đẩy đổi mới sáng tạo, ứng dụng mạnh mẽ khoa học và công nghệ, nhất là những thành tựu của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, tạo động lực mạnh mẽ cho phát triển nhanh và bền vững” (2).
Đại hội còn khẳng định: Ba bước đột phá chiến lược (Hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đẩy mạnh nghiên cứu, chuyển giao, ứng dụng và phát triển mạnh khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo; xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng.” (3)
Quán triệt và thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng về khoa học và công nghệ, cần định hướng các giải pháp thực hiện phải thiết thực, khả thi và hiệu quả cao nhất.
Tăng cường tiềm lực khoa học, công nghệ và xây dựng hệ thống đổi mới sáng tạo quốc gia, phát huy năng lực sáng tạo của mọi cá nhân, doanh nghiệp, tổ chức. Thực hành dân chủ, tôn trọng và phát huy tự do sáng tạo trong hoạt động nghiên cứu, tư vấn, phản biện của các nhà khoa học... Đổi mới cơ chế quản lý, nhất là cơ chế tự chủ về tài chính, tổ chức và hoạt động của tổ chức khoa học, công nghệ công lập…
          Có cơ chế đặc thù đế phát triển các cơ sở nghiên cứu khoa học, công nghệ trọng điểm theo mô hình tiên tiến và triển khai những dự án khoa học, công nghệ quan trọng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh. Thực hiện cơ chế đặt hàng, đấu thầu, khoán kinh phí theo kết quả đầu ra và công khai, minh bạch chi phí, kết quả nghiên cứu. Giao quyền sở hữu kết quả nghiên cứu khoa học, công nghệ có sử dụng ngân sách nhà nước cho tổ chức, cá nhân chủ trì nghiên cứu, đồng thời có cơ chế phân chia lợi ích hợp lý… Tăng cưởng kiểm tra, giám sát, đánh giá độc lập, tư vấn, phản biện, giám định xã hội đối với các hoạt động khoa học, công nghệ…
          Có cơ chế, chính sách thu hút các nguồn lực ngoài nhà nước đầu tư nghiên cứu phát triển và ứng dụng khoa học, công nghệ… Tạo thuận lợi thúc đẩy phát triển mạnh doanh nghiệp khoa học, công nghệ. Cơ cấu lại các chương trình nghiên cứu khoa học – công nghệ theo hướng lấy doanh nghiệp làm trung tâm. Có chính sách đào tạo, phát triển, trọng dụng và tôn vinh đội ngũ khoa học, công nghệ. Khuyến khích các nhà khoa học là người Việt Nam ở nước ngoài và người nước ngoài tham gia hoạt động khoa học, công nghệ tại Việt Nam”. (3)
          Hiến pháp năm 2013 đã nâng khoa học và công nghệ từ vị trí vai trò then chốt, là động lực thúc đẩy phát triển đất nước (Hiến pháp 1992) lển vị trí quốc sách hàng đầu ngang tầm với giáo dục và đào tạo.
Cùng với đổi mới mạnh mẽ, căn bản, toàn diện giáo dục, đào tạo, ra sức phát huy và tăng cường tiềm lực khoa học, công nghệ quốc gia, xây dựng đồng bộ cơ sở hạ tầng khoa học, công nghệ, trước hết là công nghệ thông tin, công nghệ tự động, nâng cao năng lực nghiên cứu, ứng dụng gắn với phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Phát triển mạnh các ngành và sản phẩm công nghiệp, nông nghiệp, dịch vụ công nghệ cao, có giá trị gia tăng lớn, dựa nhiều vào tri thức. Phát huy và sử dụng có hiệu quả nhất nguồn tri thức trong nước và khai thác tốt nhất tri thức của nhân loại.
Phát triển mạnh mẽ khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số để tạo bứt phá về năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh. Nâng cao năng lực nghiên cứu, làm chủ một số công nghệ mới, hình thành năng lực sản xuất mới…
Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư thúc đẩy phát triển kinh tế số trong tất cả các doanh nghiệp, nền kinh tế và các cơ quan nhà nước; ưu tiên chuyển giao, ứng dụng các tiến bộ khoa học – công nghệ vào các lĩnh vực kinh tế - xã hội, văn hóa, quốc phòng – an ninh trọng yếu.
Ngành khoa học và công nghệ, chính quyền các cấp, đội ngũ các nhà khoa học và toàn xã hội, với quyết tâm chính trị cao, xây dựng và triển khai chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII` của Đảng trong lĩnh vực khoa học, công nghệ; thực sự cùng với giáo dục, đào tạo, phát huy vai trò quốc sách hàng đầu, là động lực quan trọng nhất để phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, kinh tế trí thức, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế, bảo vệ môi trường, bảo đảm quốc phòng, an ninh.
Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ nhất của Hội Phổ biến khoa học, kỹ thuật, ngày 18-5-1963, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Dưới chế độ xã hội chủ nghĩa, khoa học là tài sản chung của toàn dân chứ không phải tài sản riêng của một nhóm người nào” (4) Khoa học – công nghệ phải hướng về con người, giải phóng con người, phát triển con người toàn diện. Những thành tựu của khoa học – công nghệ phải được sử dụng vì sự tiến bộ của xã hội, vì lợi ích và hạnh phúc của đông đảo quần chúng. Vai trò động lực của khoa học – công nghệ chỉ có thể thể hiện được một khi hoạt động khoa học – công nghệ gắn liền với hoạt động sản xuất – kinh doanh, dịch vụ và quản lý kinh tế - xã hội.
Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, khoa học – công nghệ làm cho sản xuất phát triển nhanh. Ngược lại, sản xuất cũng chính là động lực thúc đẩy quá trình phát triển của khoa học – công nghệ. Khoa học – công nghệ còn có nhiệm vụ phục vụ sự phát triển của xã hội, cải biến xã hội nhằm gìn giữ, phát triển bản sắc văn hóa dân tộc, đồng thời tiếp thụ tinh hoa văn hóa thế giới. Tư tưởng đó của Người không thuần túy là lời chỉ dẫn cho việc giải quyết một vấn đề lý luận đặt ra từ thực tiễn, mà còn là định hướng cho sự phát triển của khoa học – công nghệ.
Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng của mình, Chủ tịch Hồ Chí Minh thường xuyên quan tâm làm tất cả những gì có thể vì sự phát triển nền khoa học – công nghệ của đất nước. Người coi trọng việc tập hợp trí thức, trọng dụng nhân tài, chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ khoa học, kỹ thuật. Nhiều người trong số đó đã trở thành những nhà khoa học hàng đầu của đất nước và được thế giới biết đến.
                                                                                             Nguyễn Xuyến
Chú thích:
(1)(2)(3) Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng -Báo Nhân Dân, số 23866, ngày 26-2-2021 - tr 3.
(4) Hồ Chí Minh – Toàn tập – NXBCTQG – H – 1996 – T 11 – tr 78.
Ảnh: Hdll.vn 
 

Số lần đọc : 157   Cập nhật lần cuối: 08/11/2021

 Xem phản hồi(0)    Gửi phản hồi

Nghe & Xem

Liên kết website

Thăm dò dư luận

Quảng Cáo

Thống kê truy cập

Số người truy cập: 11669008

Số người Onlne: 25