Nghiên cứu → Lịch sử

Xuân Kỷ Hợi kỷ niệm 1080 năm Chiến thắng Bạch Đằng (939 – 2019)


 

 

 

Xuân Kỷ Hợi kỷ niệm 1080 năm
Chiến thắng Bạch Đằng (939 – 2019)
 
Hà Giang
 

Cách đây gần 11 thế kỷ, vào năm 939, sau khi đánh đuổi quân Nam Hán, Ngô Quyền lên ngôi vua vào mùa xuân năm Kỷ Hợi 939 – là Xuân độc lập đầu tiên của nước ta sau hơn một ngàn năm Bắc thuộc…

Ngô Quyền sinh năm Mậu Ngọ (898), thuộc dòng quý tộc lâu đời, cha là Ngô Mân đã từng làm quan Châu mục. Tương truyền khi mới sinh ra, tướng mạo Ngô Quyền rất khác thường, trên lưng ông có ba nốt ruồi đen. Người xem tướng đoán sau nầy ông có thể làm chúa một phương. Lớn lên, Ngô Quyền mặt mũi khôi ngô tuấn tú, mắt sáng, chân bước khoan thai như dáng cọp đi, có sức khỏe hơn người, tài trí song toàn. Khi Ngô Quyền đầu quân dưới trướng Dương Diên Nghệ, Nghệ rất tin dùng, gả con gái và cho trấn giữ Ái Châu (Thanh Hóa).

Theo sử Trung Hoa, khi Ngô Quyền đem quân Ái Châu ra tấn công Kiểu Công Tiện, Tiện gởi người sang cầu cứu nhà Nam Hán. Vua Nam Hán là Lưu Cung liền nhân cơ hội, mang quân qua giúp Tiện và kiếm cách thôn tính nước ta. Trước khi ra quân, một cận thần của Lưu Cung là Tiêu Ích đã can ngăn. Tiêu Ích nói: “…Hiện nay mưa dầm đã suốt mấy tuần, đường biển hiểm trở xa khơi; Ngô Quyền là người giỏi lắm chớ coi thường. Đại quân phải nên giữ gìn thận trọng, dùng nhiều người đưa đường rồi hãy tiến…” Lưu Cung không nghe, sai con là Vạn Vương Hoằng Tháo đem chiến thuyền dẫn quân đi trước, còn Lưu Cung thân hành cầm quân tiếp ứng theo sau. Khi Hoằng Tháo tiến qua nước ta vào mùa thu năm Mậu Tuất (938) thì Ngô Quyền đã giết được Kiểu Công Tiện. Hoằng Tháo đi theo đường sông Bạch Đằng vào đất liền.

Ngô Quyền nắm rõ địa thế, liền sai quân dùng cọc nhọn, đầu có bịt sắt, cắm ngầm dưới lòng sông Bạch Đằng chờ Hoằng Tháo. Đợi lúc thủy triều lên phủ các cọc nhọn, Ngô Quyền cho binh sĩ dùng thuyền nhẹ khiêu chiến rồi làm bộ bỏ chạy. Hoằng Tháo đuổi theo, lọt vào chỗ mai phục. Khi thủy triều rút xuống, Ngô Quyền ra lệnh phản công, xua quân tiến đánh ào ạt. Quân Nam Hán thua chạy, chiến thuyền vướng vào các cọc gỗ đầu có bịt sắt, bị thủng nát và chìm xuống sông. Hoằng Tháo tử trận.

Sông Bạch Đằng là dòng sông phía bắc của các cửa sông vùng bờ biển Bắc bộ chảy vào sông Hồng. Khi quân Trung Hoa từ phương bắc xuống, muốn vào sông Hồng thì sẽ chọn sông Bạch Đằng là con đường ngắn nhất. Ngô Quyền đã tiên liệu việc nầy nên bày thủy trận cọc nhọn để đón đánh Hoằng Tháo.

Sau khi chiến thắng quân Nam Hán tại sông Bạch Đằng năm 938 (Mậu Tuất), Ngô Quyền lên ngôi, xưng vương vào mùa xuân năm 939 (Kỷ Hợi), đóng đô ở thành Cổ Loa (nay thuộc huyện Đông Anh, Hà Nội). Theo truyền thuyết, thành Cổ Loa được xây vào thời An Dương Vương. Thành xây theo hình trôn ốc nên gọi là Loa thành. Thành ngoài hình bầu dục, bề dài 2,8 km, bề rộng 2 km, chu vi khoảng 8 km. Thành giữa hình đa giác, chỗ lồi chỗ lõm. Thành trong hình chữ nhật, dài 500m, rộng 350m, chu vi khoảng 1.7km. Thành đắp bằng đất, phía chân dày từ 20 đến 30 m, chân thành làm bằng đá tảng lớn, bên ngoài thành có hào sâu. (Nguyễn Khắc Ngữ, Mỹ thuật cổ truyền Việt Nam, Montréal: Tủ sách Nghiên cứu Sử Điạ, 1981, tr. 57.)

 

Nước Việt Nam hưởng nền độc lập từ khi Ngô Quyền xưng vương năm Kỷ Hợi (939), cách năm 2019 đúng 1080 năm. Trong bang giao Việt Hoa, từ thời cổ sơ cho đến ngày nay, hầu như theo quy luật là khi Trung Hoa cường thịnh và Việt Nam suy yếu thì họ xâm lăng nước Việt. Khi nước Trung Hoa bị suy yếu và nước Việt Nam mạnh lên, chính là cơ hội để nước Việt giành lại độc lập. Các nhà lãnh đạo từ thời Ngô Quyền đã biết lợi dụng thời cơ để tranh đấu giành độc lập cho dân tộc Việt Nam.

 

 

 

Số lần đọc : 2440   Cập nhật lần cuối: 21/02/2019

 Xem phản hồi(0)    Gửi phản hồi

Nghe & Xem

Liên kết website

Thăm dò dư luận

Quảng Cáo

Thống kê truy cập

Số người truy cập: 6592148

Số người Onlne: 27