Nghiên cứu → Khoa học - Công nghệ

KH&CN phải thực sự trở thành động lực trong sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội của Tỉnh


Nhân ngày KH&CN Việt Nam 18/5.

 

KH&CN phải  thực sự trở thành động lực

trong sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội của Tỉnh

 

                                           TS Nguyễn Minh Đức

                                     PGĐ Sở KH&CN tỉnh Sơn La

Ngày nay, khoa học và công nghệ đã trở thành yếu tố hàng đầu, thể hiện quyền lực và sức mạnh của một quốc gia trên thế giới. Mọi dân tộc đều ý thức được rằng: khoa học và công nghệ là đòn bẩy quan trọng nhất để phát triển kinh tế - xã hội theo hướng văn minh, hiện đại. Những thành công của Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Trung Quốc và nhiều nước trên thế giới đã chứng minh điều đó. Đầu tư cho khoa học chính là đầu tư để phát triển bền vững cho cả hiện tại và tương lai. Nghị quyết Hội nghị lần thứ sáu Ban chấp hành trung ương Đảng cộng sản Việt Nam khóa XI cũng đã khẳng định: “Khoa học và công nghệ là vấn đề đặc biệt quan trọng, là quốc sách hàng đầu, là động lực để phát triển kinh tế - xã hội”.

Đối với Việt Nam, năm 2015 có thể xem là năm đột phá trong lĩnh vực khoa học và công nghệ. Có thể điểm qua một số thành tựu nổi bật trên lĩnh vực khoa học và công nghệ trong năm 2015 như sau:

Một là, Ngày 12/5/2015 và ngày 19/11/2015, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã gặp mặt các nhà sáng chế không chuyêncác nhà khoa trẻ tiêu biểu trong cả nước. Đây là lần đầu tiên người đứng đầu Chính phủ Việt Nam có cuộc gặp mặt và động viên các nhà sáng chế và các nhà khoa học trẻ.

Hai là, Việt Nam tăng 19 bậc về chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu. Việt Nam đứng thứ 52 trên tổng số 141 nền kinh tế, tăng 19 bậc so với năm 2014. Tính riêng khu vực Đông Nam Á, Việt Nam xếp thứ 3; chỉ đứng sau Singapore và Malaysia, vượt qua Thái Lan về đổi mới sáng tạo.

Ba là, Đã nghiên cứu ứng dụng thành công nhiều kỹ thuật, công nghệ y học hiện đại, đưa trình trình độ y học của Việt Nam theo kịp các nước tiên tiến trên thế giới, đem lại hiệu quả to lớn về mặt kinh tế và xã hội.

Bốn là, Quỹ đổi mới Khoa học Công nghệ Quốc gia đã được thành lập và đi vào hoạt động; góp phần thúc đẩy thương mại hóa các ý tưởng sáng tạo thành các sản phẩm và dịch vụ mới.

Thứ năm, Chúng ta đã hình thành được hệ sinh thái khởi nghiệp nhằm hỗ trợ việc khởi nghiệp khoa học và công nghệ cho các tổ chức và cá nhân theo Luật Khoa học và Công nghệ năm 2013.

Thứ sáu, Chúng ta đã nghiên cứu thành công các giải pháp định vị GPS/GNSS có độ chính xác cao, góp phần cung cấp dịch vụ thông qua các hoạt động viễn thám trong mọi lĩnh vực kinh tế - xã hội.

Thứ bảy, Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên Hiệp quốc (UNESCO) đã công nhận và bảo trợ Trung tâm Quốc tế về Toán học và Trung tâm Quốc tế về Vật lý của Việt Nam.

Thứ tám, Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng đã chế tạo và thử nghiệm thành công một số loại vũ khí mới có ý nghĩa cao về mặt khoa học, đáp ứng yêu cầu hiện đại hóa của quân đội nhân dân Việt Nam.

Đó là 8 thành tựu và thành công nổi bật của Việt Nam trên lĩnh vực khoa học và công nghệ trong năm 2015 đã được Thế giới ghi nhận.

Sơn La là một tỉnh miền núi và biên giới phía Tây Bắc Việt Nam; có vị trí chiến lược về an ninh quốc phòng; có nhiều lợi thế về đất đai, khí hậu để phát triển các sản phẩm nông sản chất lượng cao gắn với công nghiệp chế biến. Đồng thời, với vai trò và vị thế là trung tâm của vùng Tây Bắc; Sơn La luôn nhận được sự quan tâm của Trung ương Đảng, Chính phủ, các Bộ Ngành Trung ương, sự giúp đỡ của các cơ quan nghiên cứu khoa học và công nghệ trong cả nước. Chính vì vậy, hoạt động khoa học và công nghệ của Sơn La trong những năm gần đây có sự phát triển mạnh mẽ, góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của Tỉnh.

Từ năm 2006 đến nay, nền kinh tế Sơn La luôn giữ được thế ổn định và có nhiều mặt phát triển, tiến bộ. Tổng sản phẩm trong tỉnh (GRDP) theo giá so sánh 2010 đã tăng từ 5.519 tỷ đồng (năm 2006) lên 14.566 tỷ đồng (năm 2010) và  21.330 tỷ đồng (năm 2015). Thu nhập bình quân đầu người đã tăng từ 5,3 triệu đồng (năm 2006) lên 13,2 triệu đồng (năm 2010) và 26,4 triệu đồng (năm 2015).

Về nông nghiệp, nhờ ứng dụng các tiến bộ khoa học và công nghệ vào sản xuất, chúng ta đã lựa chọn được nhiều giống cây trồng và vật nuôi có giá trị kinh tế cao, phù hợp với điều kiện sản xuất tại Sơn La. Trong giai đoạn 2006 - 2015, mỗi năm đã có từ 15 - 17 đề tài, dự án được nghiên cứu, ứng dụng vào sản xuất. Bằng việc sử dụng giống mới, sử dụng công nghệ sinh học và áp dụng các quy trình sản xuất tiên tiến; sản lượng và năng suất của nhiều loại cây trồng đều tăng: Sản lượng lương thực có hạt tăng từ 624 ngàn tấn (năm 2006) lên 763 ngàn tấn (năm 2015). Năng suất lúa tăng từ 27,9 tạ/ha (năm 2006)  lên 33,4 tạ/ha (năm 2015). Nhiều sản phẩm nông sản đặc sản của Sơn La đã và đang khẳng định được thương hiệu trên thị trường trong và ngoài nước như: Chè Shan tuyết Mộc Châu, sữa Mộc Châu, xoài và chuối Yên Châu, cà phê Sơn La, rau hoa chất lượng cao Mộc Châu, táo mèo Sơn La, nhãn ghép Sông Mã, gạo nếp tan Mường Chanh Mai Sơn, Mận hậu và Hồng giòn Mộc Châu, khoai sọ Cụ Cang Thuận Châu, chè Tà Xùa Bắc Yên, Cam Mường Thải Phù yên, …

Nhiều tiến bộ khoa học và công nghệ mới đã được đưa vào ứng dụng trong chăn nuôi và đánh bắt thủy sản. Tổng sản lượng sản phẩm thịt hơi xuất chuồng của tỉnh năm 2015 đạt 54.800 tấn; tăng 2,3 lần so với năm 2006 và 1,6 lần so với năm 2010. Sản lượng thủy sản nuôi trồng năm 2015 đạt 5.300 tấn; tăng 1,17 lần so với năm 2010. Đã triển khai thành công các dự án nuôi thử nghiệm Cá tầm trên lòng hồ thủy điện Sơn La. Đây là tiền đề quan trọng để sản xuất hướng tới xuất khẩu thịt và trứng cá tầm đen của tỉnh ta trong những năm tới.

Với thế mạnh là công nghiệp chế biến, công nghiệp khai khoáng, công nghiệp sản xuất và phân phối điện; trong những năm qua, công nghiệp Sơn La đã có sự phát triển vượt bậc cả về giá trị và tỷ trọng trong tổng sản phẩm của tỉnh. Giá trị sản xuất công nghiệp năm 2015 tăng gấp 2,4 lần so với năm 2010. Nhiều công nghệ mới đã được ứng dụng vào sản xuất, đem lại hiệu quả kinh tế cao.

Bên cạnh những thành tựu to lớn trong sản xuất nông nghiệp và công nghiệp; hoạt động thương mại, du lịch, dịch vụ của tỉnh ta cũng có nhiều chuyển biến tích cực, đóng góp nguồn thu đáng kể cho ngân sách Tỉnh. Giáo dục, y tế, văn hóa - xã hội luôn được quan tâm đúng mức; quốc phòng an ninh được giữ vững, bảo vệ vững chắc chủ quyền, biên giới quốc gia; tạo tiền đề quan trọng để phát triển vững chắc trong những năm tiếp theo.

Những thành tựu trên đây có sự đóng góp to lớn của các nhà khoa học, của đội ngũ trí thức và cán bộ công chức, viên chức trong Ngành Khoa học và Công nghệ  tỉnh nhà; thông qua các hoạt động quản lý; nghiên cứu, ứng dụng các thành tựu khoa học và công nghệ trên mọi lĩnh vực của sản xuất và đời sống xã hội. Những thành tích bước đầu của đội ngũ trí thức Sơn La nói chung và đội ngũ cán bộ Ngành Khoa học và Công nghệ Sơn La nói riêng xứng đáng với lời căn dặn của Bác Hồ ngày 18/5/1963 tại Đại hội phổ biến khoa học kỹ thuật toàn quốc lần thứ nhất: “Khoa học phải từ sản xuất mà ra và phải trở lại phục vụ sản xuất, phục vụ quần chúng, nhằm nâng cao năng suất lao động, không ngừng cải thiện đời sống nhân dân, bảo đảm cho chủ nghĩa xã hội thắng lợi”.

Cũng chính Ngày Bác Hồ căn dặn đội ngũ cán bộ khoa học kỹ thuật - ngày 18/5/1963 đã được lấy làm Ngày khoa học và công nghệ Việt Nam.

Bức tranh kinh tế - xã hội Sơn La nhìn chung đã có những khởi sắc mới; nhưng về cơ bản: nhiều tiềm năng và lợi thế của tỉnh vẫn chậm được khai thác; hoạt động nghiên cứu, ứng dụng các thành tựu khoa học và công nghệ trên nhiều lĩnh vực chưa thực sự đem lại hiệu quả. Sản lượng, năng suất, chất lượng của nhiều sản phẩm hàng hóa và dịch vụ trên nhiều lĩnh vực thiếu tính cạnh tranh. Việc xác lập, xây dựng và phát triển thương hiệu cho các sản phẩm chưa được quan tâm đúng mức. Hoạt động quản lý nhà nước đối với lĩnh vực khoa và công nghệ còn nhiều bất cập. Công tác đấu tranh phòng chống xâm phạm quyền Sở hữu trí tuệ còn nhiều hạn chế. Công tác quản lý tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng hàng hóa, an toàn bức xạ chưa thực sự đồng bộ. Đội ngũ cán bộ trên lĩnh vực khoa học và công nghệ của tỉnh còn hạn chế cả về trình độ và năng lực, ít được tiếp cận với các lĩnh vực công nghệ mới ở cả trong nước và trên thế giới.

  Yêu cầu cấp thiết đặt ra là: Làm thế nào để hoạt động khoa học và và công nghệ ngày càng thiết thực hơn, chất lượng hơn, hiệu quả hơn; thực sự trở thành động lực trong sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội của Tỉnh. Đội ngũ trí thức, đội ngũ cán bộ khoa học, các nhà sáng chế, các bạn học sinh, sinh viên trong toàn tỉnh: hãy đẩy mạnh hơn nữa các hoạt động nghiên cứu sáng tạo, hãy hướng về cơ sở, gắn các hoạt động khoa học và công nghệ với thực tiễn, góp phần xây dựng nông thôn mới, góp phần thực hiện mục tiêu “Sớm xây dựng  Sơn La trở thành tỉnh phát triển khá trong vùng trung du và miền núi phía Bắc” như Nghị quyết Đại hội tỉnh Đảng bộ Sơn La lần thứ XIV đã đề ra.

Chúng ta hãy cùng nhau quyết tâm đẩy mạnh các hoạt động sáng tạo và  nghiên cứu khoa học trên địa bàn tỉnh Sơn La trong năm 2016 và các năm tiếp theo:

                               Khi sáng tạo, bạn là người hạnh phúc

                               Đem trí tuệ cùng dựng xây đất nước

                               Làm khoa học, bạn là người trung thực

                               Thầm lặng hy sinh khi Tổ quốc cần !.

Chúng ta cũng mong muốn nhận được sự quan tâm nhiều hơn nữa của các cấp ủy Đảng và Chính quyền đối với Ngành khoa học và công nghệ của Tỉnh nói chung và đội ngũ trí thức Sơn La nói riêng./

 

Số lần đọc : 1362   Cập nhật lần cuối: 17/05/2016

 Xem phản hồi(0)    Gửi phản hồi

Nghe & Xem

Liên kết website

Thăm dò dư luận

Quảng Cáo

Thống kê truy cập

Số người truy cập: 3767271

Số người Onlne: 66